نگفتهء ديگرى ( سرّ مكتوم اهلبيت از دسترس فهم عامّه ) از اين كار بر حذرم داشت . ليكن دقت در اين عناوين مفيد است : 1 . توريه چيست ؟ 2 - / فرق آن با كذب چيست ؟ 3 - / براى چه هدفى و در چه مواردى توريه مىشود ؟ 4 - / حضرات ابراهيم خليل ، يوسف پيامبر ، اهلبيت عليهم السلام چرا توريه كرده‌اند ؟ اجمالا بگويم كه توريه ، گفتن عبارت دو پهلو كه امكان راه فرار باشد مىباشد ، كه بدان وسيله هم مطلب را گفته‌اند و هم مدرك صريحى به دست دشمن ندهند . به اين تعبيرها دقّت كنيد : مناسب است در ختم بحث تقيه برخى تعبيرات ديگر وارده در روايات را در اين مورد از نظر بگذرانيم : مؤمن مجاهد است زيرا در حكومت‌هاى باطل به وسيلهء « تقيّه » با دشمنان خداوند مىجنگد ، و در حكومت‌هاى حقّ ، با شمشير در راه دين با دشمنان پيكار مىكند » . « 1 » « تقيّه سپر مؤمن است » . « 2 » « قتل كفّار و دشمنان ما در حال « تقيه » جايز نيست مگر قتل كرده باشند يا كوشش در راه فساد كنند و اين هم در صورتى كه جان خود و اصحابت را به هلاكت نيفكنى » . « 3 » « با اهل باطل بسازيد و بى اعتنايشان را تحملّ كنيد . . . و چون در جلسات خودتان با آنها مناظره مىكنيد رعايت « تقيّه » را بنماييد . . . » . « 4 »

--> ( 1 ) - 24 / 19 - / امر به معروف وسايل . ( 2 ) - 4 / 24 - / امر به معروف وسايل . ( 3 ) - 24 / 21 - / امر به معروف وسايل . ( 4 ) - 24 / 13 - / امر به معروف وسايل .